Barrio Poblenou w Barcelonie

Kilka dni temu pisałam, że moim zdaniem przy okazji nauki zwrotów i idiomów można się wiele nauczyć na temat… gramatyki:

Idealnym rozwiązaniem może się okazać też jednoczesna nauka zwrotów charakterystycznych dla mowy potocznej i gramatyki. (…). Dzięki powiedzeniom i kolokwializmom można się nauczyć używania przyimków (dar gato POR liebre). Można też się oswoić z czasami (se me HA IDO el santo al cielo) i trybami i zdaniami warunkowymi (otro gallo me CANTARA).

Dziś dam Ci dwa konkretne przykłady zasad gramatycznych, których możesz się nauczyć dzięki dwóm zwrotom potocznym.

Przekonasz się, że można się uczyć gramatyki na ciekawych przykładach, które nie tylko zapadają w pamięć, ale też są ogromnie przydatne podczas codziennych rozmów po hiszpańsku. Dwa w jednym!

Cuando seas padre, comerás huevos

To powiedzenie to coś w rodzaju życiowej mądrości, którą rodzice lub osoby starsze przekazują młodszym. Gdy będziesz duży (dosł. „ojcem”, „rodzicem”), to będzie ci wolno nawet… jeść jaja. I inaczej: poczeka, aż będziesz dorosły, to się przekonasz.

W strukturze tego powiedzenia widzisz czasownik w formie Presente de Subjuntivo (seas, SER) i drugi czasownik w Futuro Imperfecto (comerás, COMER). Skąd tam Subjuntivo?

Zdanie takie jak to, to frases temporales. Cuando odnosi się do nieokreślonego momentu w przyszłości, w którym ktoś zostanie ojcem. Jak widzisz, po polsku użylibyśmy tu czasu przyszłego, po hiszpańsku jednak używamy Subjuntivo po cuando, en cuanto i hasta que, gdy odnoszą się do przyszłości.
Uwaga, te ostatnie słowa są bardzo istotne: GDY ODNOSZĄ SIĘ DO PRZYSZŁOŚCI. Bo jeśli cuando, en cuanto i hasta que odnoszą się do momentu aktualnego lub jakiejś ogólnej zasady, to Subjuntivo się nie pojawi. Możesz to zobaczyć na podstawie innego zwrotu:

Cuando me pongo, me pongo

Chodzi tu o to, że gdy ktoś się za coś zabiera (generalnie, zawsze), to zabiera się na poważnie, traktuje swoje zadania na serio. A więc nie mówi, że „gdy się za coś WEŹMIE” w przyszłości, tylko bardziej neutralnie, z zasady „gdy się za coś bierze”.

Czy można bez Subjuntivo?

Czy możliwe byłoby takie przekształcenie tych zdań, by w pierwszym nie pojawiło się Subjuntivo, a w drugim tak? Jasne! Ale pamiętaj, te zmiany mają wpływ na znaczenie i na to, że zwroty, o których mowa, tracą swoje idiomatyczne, frazeologiczne znaczenie (nie są już utartymi powiedzeniami, lecz interpretujemy je dosłownie).

Cuando eres padre, comes más sano, para dar un buen ejemplo a tus hijos.

W powyższym zdaniu chcę przekazać, że OGÓLNIE, gdy jesteś rodzicem, to starasz się zdrowo odżywiać, żeby dać dobry przykład swoim dzieciom. Nie odnoszę się do przyszłości, lecz do generalnej zasady dotyczącej rodzicielstwa w ogóle. Nie odnoszę się nawet do konkretnej osoby, to zdanie może być zrozumiane bezosobowo ( ma często takie znaczenie).

Cuando me ponga a escribir, lo acabaré en un día.

Z kolei w tym zdaniu, użyłam Subjuntivo w pierwszym czasowniku (me ponga), bo chciałam przekazać, że cuando odnosi się do jakiegoś (nieustalonego lub niejasnego) momentu w przyszłości. Gdy usiądę do pisania, gdy zabiorę się do pisania, skończę w jeden dzień.

Widzisz różnice?

Mam nadzieję, że dzięki tej krótkiej lekcji na temat frases temporales, lepiej zrozumiałaś użycie Subjuntivo. A przy okazji nauczyłaś się dwóch przydatnych powiedzeń potocznych po hiszpańsku!

Daj znać, czy takie mini-lekcje gramatyczne na przyjaznych przykładach to coś, co mogłoby się pojawiać częściej.